Badkamer tegelen: eerst vloer of wand?

Bij het betegelen van een badkamer begin je altijd met de wand, en pas daarna ga je de vloer tegelen. Dat is de volgorde die vrijwel alle tegelzetters aanhouden, en daar is een heel concrete reden voor: als je de vloer als eerste legt, komt er gegarandeerd lijm en tegelspecie op die verse tegels terecht. Die schade is soms moeilijk te verwijderen zonder de tegel te beschadigen.

Toch zijn er een paar situaties waarin de keuze iets genuanceerder ligt. Hieronder lees je precies waarom de volgorde wand-dan-vloer de standaard is, wat er misgaat als je het andersom doet, en op welk punt de twee werkzaamheden elkaar raken.

Waarom je bij het betegelen van een badkamer eerst de wand doet

Als je de wandtegels zet, werk je van boven naar beneden. Er vallen kruimels tegellijm, stukjes voegmiddel en spatten van de aanmaakemmer op de grond. Als daar al vloertegels liggen, moet je die voortdurend reinigen of afdekken. Afdekken werkt maar gedeeltelijk: het folie of karton verschuift, en op de naden komt toch vuil. Bovendien kan een tegelhamer of knietje die per ongeluk op een verse vloertegel valt een lek, barst of beschadiging veroorzaken.

Door de wand als eerste te betegelen houd je de vloer vrij als werkplek. Je kunt er gerust op knielen, een emmer neerzetten of materiaal op leggen. Pas als de wandtegels klaar én gevoegd zijn, leg je de vloer. Dat scheelt een hoop gedoe en risico.

Hoe de aansluiting tussen wand en vloer werkt

Een veelgestelde vraag is hoe de onderste rij wandtegels aansluit op de vloertegels als je de vloer later legt. Dat gaat als volgt: de onderste rij wandtegels hangt een klein stukje boven het ruwe betonnen of cementgebonden vlak. Dat kleine stukje (de dikte van de vloertegel plus de lijmlaag) houd je vrij. De vloertegels schuif je later nét onder de wandtegel, zodat beide vlakken mooi op elkaar aansluiten.

Het is daarvoor wel nodig dat je vooraf weet hoe dik je vloertegels zijn en hoeveel lijm je eronder aanbrengt. Meet dit van tevoren op. Een vloertegel van 10 mm plus een lijmlaag van 5 tot 8 mm betekent dat je de onderste wandtegel op 15 tot 18 mm boven de ruwbouw begint. Teken dit af met een waterpas voor je begint, zodat alles later netjes aansluit.

Starten met de vloer: wanneer kan dat wel?

Er is één situatie waarbij je de vloer vóór de wand legt: als de vloer volledig losstaat van de wand, zonder dat er een overgang is waarbij de vloertegel onder de wandtegel doorloopt. Dat zie je soms bij renovaties met een afwerklijst of randprofiel langs de plintzijde. In dat geval is de volgorde minder kritisch, maar ook dan geldt: bescherm de vloer goed tijdens het wandwerk. In een standaard badkamer zonder afwerkprofielen is het starten met de vloer gewoon onverstandig.

Sommige mensen denken dat je de vloer eerst kunt leggen zodat je een rechte referentielijn hebt voor de onderkant van de wandtegels. Dat klopt technisch, maar de kans op beschadiging en extra schoonmaakwerk is te groot om dit te rechtvaardigen. Een waterpas en een geslagen horizontale lijn op de wand geven je dezelfde referentie, zonder dat je de vloer al hoeft te hebben liggen.

De juiste volgorde stap voor stap

• Meet de dikte van de vloertegels en de lijmlaag op.
• Sla een horizontale lijn op de wand op de juiste hoogte (bovenkant vloertegel plus lijm).
• Zet de wandtegels van boven naar beneden, stop bij die onderste lijn.
• Voeg de wandtegels volledig af en laat alles uitharden.
• Leg daarna de vloertegels, schuif ze netjes onder de onderste wandtegel.
• Voeg ook de vloer af, inclusief de overgangsnaad tussen wand en vloer.

De overgangsnaad tussen wand en vloer vul je bij voorkeur met siliconenkit in plaats van voegmiddel. Dat heeft te maken met de kleine bewegingen die beide vlakken ten opzichte van elkaar kunnen maken door temperatuurverschillen. Siliconenkit is flexibel en scheurt niet, gewone voeg wel.

De volgorde wand-dan-vloer is dus geen voorkeur maar gewoon de logische keuze. Andersom werken kost je meer tijd, geeft meer kans op schade en levert geen enkel voordeel op in een gemiddelde badkamer.