Een wijnfles lijkt misschien gewoon een flesje glas, maar er zit veel meer achter. De vorm, de kleur, de kurk en zelfs de diepte van de bodem hebben allemaal een reden. Of je nu een fles wijn opent voor een gezellig avond of gewoon nieuwsgierig bent naar hoe het allemaal werkt, het is goed om te weten waarom een fles wijn eruitziet zoals hij eruitziet en hoe je hem het beste opent.
De vorm van een wijnfles is geen toeval
Veel mensen denken niet na over de vorm van een fles wijn, maar wijnmakers kiezen die vorm bewust. Een smalle hals helpt om de wijn goed te bewaren. De kurk sluit de fles af en voorkomt dat lucht bij de wijn komt. Te veel contact met lucht maakt wijn snel minder lekker. Rode wijn uit Frankrijk, zoals een bordeaux, zit vaak in een fles met rechte schouders. Italiaanse en Duitse wijnen hebben soms een andere vorm, zoals een langere, slanke fles. Die vormen zijn zo gegroeid vanuit traditie en praktijk. De kleur van het glas speelt ook een rol. Donkergroen of bruin glas beschermt de wijn tegen licht. Licht kan namelijk de smaak van wijn aantasten. Witte wijn zit soms in doorzichtig glas, maar dat is minder goed voor lange bewaring.
De bodem van een fles wijn heeft een diepe inkeping
Bijna elke fles wijn heeft een inkeping aan de onderkant. Die holte heet een punt of een koepel. Er zijn meerdere redenen voor die vorm. Ten eerste verdeelt de inkeping de druk beter over het glas. Dat is zeker handig bij mousserende wijn zoals champagne, want daarin zit veel druk. Ten tweede zorgt de punt ervoor dat bezinksel, zoals kleine kristallen of fijne deeltjes in oude rode wijn, zich langs de rand van de fles verzamelt. Zo komt dat bezinksel minder snel in het glas terecht. De inkeping maakt de fles ook steviger, zodat hij minder snel omvalt of breekt. Vroeger was de inkeping bovendien een gevolg van de manier waarop glasblaazers flessen maakten met de hand. Tegenwoordig is het grotendeels traditie geworden, maar de praktische voordelen zijn er nog steeds.
Een fles wijn openen zonder kurkentrekker
Stel dat je geen kurkentrekker bij de hand hebt. Dan zijn er toch een paar manieren om de fles open te krijgen. De makkelijkste oplossing is om de kurk naar binnen te duwen met een stomp voorwerp, zoals het handvat van een houten lepel. De kurk valt dan in de fles, en je kunt de wijn gewoon inschenken. Het nadeel is dat je de kurk er niet meer uit krijgt. Een andere manier is om een stevige schroef en een tang te gebruiken. Draai de schroef in de kurk en trek hem daarna met de tang omhoog. Dit kost wat kracht, maar het werkt goed. Een derde optie is een sleutel. Steek de sleutel schuin in de kurk en draai hem langzaam rond. Door de draaibeweging komt de kurk los en kun je hem eruit trekken. Het vraagt wat geduld, maar het is een bekende noodoplossing. Wat je ook doet, verwijder eerst de beschermende laag van folie of plastic rondom de hals van de fles.
Wijn bewaren in de fles na opening
Na het openen verandert wijn snel door contact met lucht. Witte en rosé wijnen blijf je het beste bewaren in de koelkast. Ze zijn dan nog twee tot drie dagen goed te drinken. Rode wijn kun je op een koele, donkere plek bewaren, maar het is beter om ook die in de koelkast te zetten na opening. Zet de kurk er gewoon weer in, of gebruik een wijnstopper. Een vacuümpomp is ook handig: daarmee zuig je de lucht uit de fles, zodat de wijn minder snel oxideerd. Mousserende wijn verliest snel zijn bubbels als hij open staat. Een speciale champagnekurk helpt om het koolzuurgas langer vast te houden. Wijn die al een paar dagen open staat is niet erg gevaarlijk om te drinken, maar de smaak gaat achteruit. Gebruik oude wijn liever om mee te koken.
Veelgestelde vragen
Waarom heeft een wijnfles een inkeping aan de onderkant?
Die inkeping, ook wel punt of koepel genoemd, zorgt voor een betere verdeling van de druk in het glas. Bij mousserende wijnen is dat extra belangrijk. De holte helpt ook om bezinksel in oude wijnen naar de rand te leiden, zodat het niet direct in je glas terechtkomt.
Hoe lang is een geopende fles wijn houdbaar?
Een geopende fles wijn is in de koelkast meestal twee tot drie dagen houdbaar. Met een vacuümpomp of wijnstopper kun je de wijn iets langer goed houden. Mousserende wijn verliest snel zijn bubbels en smaakt al na één dag minder goed.
Waarom is wijnflesglas vaak donker van kleur?
Donker glas beschermt de wijn tegen invallend licht. Licht kan de smaak en kwaliteit van wijn negatief beïnvloeden. Dat geldt vooral voor wijn die lang bewaard wordt. Wijn die snel gedronken wordt, heeft minder last van doorzichtig glas.
Kun je een wijnfles ook op zijn kant bewaren?
Ja, het is beter om een fles wijn met een kurk liggend te bewaren. Als de kurk droog staat, krimpt hij en komt er lucht bij de wijn. Door de fles op zijn kant te leggen, blijft de kurk vochtig en sluit hij de fles goed af. Flessen met een schroefdop of kurk van kunststof hoef je niet op zijn kant te leggen.